Maandelijks archief: januari 2021

Krijt op tijd, dan krijg je nooit spijt

Een mooie biljartwijsheid en illustratie van een ‘no-regret’ maatregel: Een voorzorgsmaatregel waar je geen spijt van krijgt, ook niet als de voorzorg onnodig blijkt. De bouwwereld past het no-regret principe toe door bestaande en nieuwe gebouwen goed te isoleren. Of een gebouw in de toekomst nu wel of niet van het gas af gaat, en of de klimaatopwarming nu mee- of tegenvalt, van een goed geïsoleerd pand krijg je nooit spijt.

Energiebesparingsmaatregelen in het algemeen zijn no-regret maatregelen, want energie besparen is in alle toekomstscenario’s gunstig. Denk naast gebouwisolatie aan LED-verlichting, 100 rijden, het Franse verbod op terrasverwarmers. langer met bestaande spullen doen, en natuurlijk ultrazuinige auto’s (1 liter per 50 km, 1 kWu per 15 km). We kunnen al die dingen en nog veel meer nu gaan doen, met bestaande technologie, betaalbare kosten, meer comfort en meer veiligheid. Dat is de kern van onze groene kans.

Diverse energieproductiemaatregelen kunnen wel tot grote spijt leiden, zoals miljarden kostende biomassacentrales, gekapte bossen en peperdure waterstoffabrieken. Aangezien die geen CO2 blijken te besparen blijven we zitten met enorme ecologische en economische schade, en ook nog eens meer in plaats van minder CO2-uitstoot. Laten wij en onze overheden veel meer nadruk leggen op effectieve en goedkope no-regret maatregelen.

Biomassa is bijna twee derde van alle hernieuwbare energie

Ongeveer 13 procent van ons wereldwijde energieverbruik is niet-fossiel: Een kleine 2 procent is kernenergie, en ruim 11 procent is ‘hernieuwbaar’. Van die 11 procent ‘hernieuwbaar’ is bijna twee derde biomassa. Het is dus begrijpelijk dat de gevestigde orde biomassa graag als duurzaam ziet. Maar begrijpelijk is niet hetzelfde als terecht. Biomassa is van alle hernieuwbaar geachte energieopties de meest controversiële.

Onder andere het Wereld Natuur Fonds, Milieudefensie, GroenLinks en de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen zijn allemaal fel gekant tegen grootschalige inzet van biomassa voor energieopwekking. Dit zijn niet zomaar partijen, maar een maatschappijbreed scala van gerenommeerde organisaties met een grote diversiteit van achtergronden, belangen en expertises. Ik heb daar zelf een holistische visie op biomassa voor energieopwekking aan toegevoegd, zie http://maarten-vanandel.com/?page_id=646

Het energie- en klimaatbeleid is als een mammoettanker die vrijwel niet van koers is te veranderen. Het is niet zozeer een probleem dat biomassa ooit als duurzaam is ingestoken, maar veel meer dat we daar niet vanaf komen als de aanwijzingen voor het tegendeel zich opstapelen. Het beleid zou daarom herontworpen moeten worden om sneller te kunnen inspelen op vernieuwende inzichten. Beter ten halve gekeerd dan ten hele gedwaald.

De Groene Kans boekpresentatie

Op 22 november mocht ik in kleine kring mijn nieuwe boek De Groene Kans presenteren, dankzij de gastvrijheid van de Kennismakerij en de LocHal in Tilburg. Mons Records maakte professionele opnames, zie https://youtu.be/SxdMmi4Ok2k . Het verhaal is actueler dan ooit, ook in dit nieuwe jaar. Daar waar de coronamaatregelen in belangrijke mate op wetenschap worden gebaseerd gebeurt dit bij klimaatmaatregelen nog lang niet. Een paar recente citaten uit de kranten:

“Het kabinet zit in een spagaat wat betreft het gebruik van biomassa als energiebron”.
“De Tweede Kamer vindt biomassa niet duurzaam en wil ermee stoppen”.
“Maar dat is risicovol voor het halen van klimaatdoelen, dan stokt het van het aardgas halen van huizen”, zegt het PBL. “Het PBL gaat er te veel van uit dat biomassa CO₂-neutraal is en daarmee goed is voor het klimaat”. “In Europa wordt biomassa gezien als CO₂-neutraal”.
“Verantwoordelijk minister Eric Wiebes laat de keuze nog even in het midden”.

Een kakofonie van meningen, waarin de wetenschap ver te zoeken is en het Dunning-Kruger effect van onbewuste ondeskundigheid zich manifesteert. Volgens het no-regret principe is er toch waarachtig genoeg controverse om pas op de plaats te maken met biomassa. Laten de regering en wij allen in dit nieuwe jaar kordaat onze groene kansen pakken. Om te beginnen veel energie besparen, en stoppen met het kappen en verbranden van bomen.